February 3, 2010
Atatürkçü Düşünce Sistemi
[3 Şubat 2010 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Meşhur darbe planı “Balyoz”u kurgulayanların amacı, memleketi “1923 zindeliğine” döndürmekmiş. Bunu da tabii laf olsun diye istemiş değiller. Maksat, “Ulu Önder”, “Başöğretmen” ve “En Büyük Türk” olan Atatürk’ün devrine dönebilmek.
Bu radikal projenin altında kuşkusuz siyasi bir ideoloji yatıyor. Buna da çoğunlukla “Kemalizm” diyoruz. Kemalistlerin kendileri ise son dönemde yeni bir kavram ürettiler ve “Atatürkçü düşünce sistemi” dediler ideolojilerine.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:06 AM | Yorumlar (14)
February 1, 2010
Darbeciler Niçin Kapitalizme Düşman?
[1 Şubat 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
“Balyoz” kodlu darbe planının içinde en çok ilgi çeken kısımlar, haliyle, “cami bombalama” ve “kendi uçağımızı düşürme” gibi yaratıcı fikirler oldu. Ancak planın bir başka ilginç yönü daha var: Darbeci subayların “gerici hükümeti” devirdikten sonra kurmak istedikleri ekonomik düzen.
Bu düzen, serbest piyasanın baltalanmasını, yabancı sermayenin kovulmasını, büyük şirketlere el konmasını, özelleştirilen kuruluşların da yeniden devletleştirilmesini öngörüyor.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 12:13 PM | Yorumlar (7)
January 27, 2010
‘Kutsal Din Duyguları’ Ne Zaman ‘İrtica’ Olur?
[27 Ocak 2010 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Türkiye’deki Kemalist seçkinlerin ağzından zaman zaman duyduğumuz bir kavram var: “Kutsal din duyguları.” Önceki Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer sık sık kullanırdı bu lafı. Bize “kutsal din duyguları”nın ne kadar saygıdeğer olduğunu belirtir, hemen arkasından da “irtica”nın zararlarını sayıştırırdı.
“Balyoz” kodlu darbe planı ile meşhur olan emekli Orgeneral Çetin Doğan da benzer bir dil kullanıyor, camilerden “halkımızın kutsal saydığı mekânlar” diye söz ediyor. (Kendisi de aynı mekanları kutsal sayıyor mu, buradan anlaşılmıyor, ama tabii dilediği gibi düşünmekte ve hissetmekte özgür.)
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 8:39 AM | Yorumlar (49)
January 25, 2010
Seçmece Bir Yorum
“Kemalizm artık silah bırakmalı” yazım üzerine bugün Star gazetesi email kutuma düşen enteresan mesajlardan biri tam olarak şöyle:
Kemalizm silaha yeniden sarılmalı tam zamanıdır. Köy enistütileri halk evlri kapanmasıydı. Özgür ve çağdaş sorun sorgulayan Türk gençliği yetişseydi ama Dinci Kesimler izin vermedi, Dini her zaman kendilerine sermaye yaptılar Bilime, Bilgiye, Fen e değer vermediler. Varsa yoksa Din iman, İmam hatip
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 2:26 PM | Yorumlar (54)
Kemalizm Artık Silah Bırakmalı
[25 Ocak 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Taraf’ın afişe ettiği “Balyoz” planı, güzel memleketimizin kaç bucak olduğunu bize bir kez daha gösterdi. Bir defa daha gördük ki, şanlı ordumuz, bizi kendi ellerimizle seçip iktidara getirdiğimiz hükümetlerden kurtarmak için her türlü fedakarlığa hazır. Bir iki jet-düşse, biraz eğitim zayiatı verilse, üç-beş vatandaş havaya uçsa, yüz binlercesi tutuklansa bile…
Hep dedikleri gibi, eğer mevzu bahis olan vatan ise, gerisi teferruat.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 6:48 AM | Yorumlar (9)
January 24, 2010
Bir Eleştiri, Kapitalizm ve Tekel İşçileri
Vakit gazetesi yazarı Atilla Özdür, “Mustafa Akyol’a...” başlıklı yazısında, bana hitaben “Haberturk’teki Karşıt Görüş programında kapitalizmi savunan bir Müslüman profili sergileyişinizden oldukça üzülerek hüzünlendim” demiş.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 12:20 AM | Yorumlar (16)
January 20, 2010
Yeni Bir ‘Siyasal İslam’a Doğru
[20 Ocak 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Müslüman aydın Ümit Aktaş’ın geçen hafta Neşe Düzel’e söylediği şeyler önemliydi. Taraf’ın “İslamcılar Kadın Çalışsın İster” başlığıyla yayınladığı söyleşide ön plana çıkan mesele de, Türkiye İslamcılarının son yirmi yılda yaşadıkları dönüşümdü.
“1980’lerden önce demokrasi hepimiz için neredeyse bir küfürdü” diyen Aktaş, ekliyordu:
“Demokrasi, değişim, yenileşme, özgürleşme gibi şeyler ancak 80’den sonra İslamcılar tarafından tartışılıp savunulmaya başladı… (Böylece) Alevilerin de, gayrımüslimlerin de kendi kimliklerini özgürce yaşamaları gerektiğini savunan bir anlayış gelişti.”
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:35 AM | Yorumlar (35)
January 19, 2010
TV’de Tartışma: İslam, Sosyalizm ve Kapitalizm
Yarın akşam (20 Ocak Çarşamba), Habertürk televizyonunda yayınlanan ve gazeteci Balçiçek Pamir’in yönettiği "Söz Sende" adlı programda, ilahiyatçı İhsan Eliaçık hoca, ben ve bir kaç konuk, İslam’a göre sosyalizm ve kapitalizmi tartışacağız. Program, akşam saat 8-10 arasında. İlgilenenlere duyrulur…
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 4:48 PM | Yorumlar (60)
January 18, 2010
Mutluluk Şeriatı
[18 Ocak 2010 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Yıllar önce “Nasıl Mutlu Olunmaz” diye bir yazı yazmış ve bir yerinde şöyle demiştim:
“Tarih boyunca kendilerini en mutlu hissetmiş olan insanlar; almak yerine vermeyi, bencilik yerine fedakarlığı ve madde yerine anlamı tercih edenlerdir.”
Dünkü New York Times gazetesinde okuduğum Nicholas Kristof imzalı köşe yazısı ise, “tarih boyunca” geçerli olan bu mutluluk sırrının bugün de işlediğini anlatıyordu.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 10:29 AM | Yorumlar (24)
January 15, 2010
İyi Bir Yazı: Neden Millet Olamadık?
Star’ın Açık Görüş ekinde geçen hafta sonu yayınlanan Prof. Dr. İskender Öksüz imzalı ve “Neden Millet Olamadık” başlıklı yazı çok iyi ve önemliydi, belirtmeden geçmek istedim. Eğer yanılmıyorsam (bugünkü MHP'nin aksine) demokrat bir Türk milliyetçisi olan Prof. Öksüz, Kemalist “ulus inşa süreci”nin aslında neden bir “millet tahrip süreci” olduğunu çok iyi anlatmış. Benden not etmesi…
İLAVE: Bir de büyük tarihçi Prof. Kemal Karpat'ın "İsyanların Temelinde Tek Parti Var" başlığı altında dediklerini önereyim de, tam olsun.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 1:48 AM | Yorumlar (7)
January 13, 2010
Aşk Şeriatı
[13 Ocak 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Roman okuyacak vakit bulamamaktan şikayet eder dururum. Onun için Elif Şafak’ın “Aşk” isimli popüler romanını oturup baştan sona okumak bir başarıydı benim içim. Çok beğendim kitabı. Elif Şafak’ı da takdir ettim.
Kusursuzluk elbette mümkün değil. Dolayısıyla, bazı yazarların işaret ettiği gibi kimi bilgi hataları olabilir romanda. Bazı kısımların biraz fazla “didaktik” (öğretici) durduğunu söylemek de mümkün. Ama sonuçta Elif Şafak önemli bir şey başarmış. Mevlana ile Tebrizli Şems arasındaki manevi ruhdaşlığın modern bir Amerikalı kadının hayatını nasıl dönüştürdüğünü anlatırken aslında modern Türklere bir mesaj vermiş:
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:22 AM | Yorumlar (32)
January 11, 2010
‘Tek Parti Rejimine Gidiyoruz’ Zırvası
[11 Ocak 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Hatırlarsınız, bir ara hep birlikte “İran” oluyorduk. Sonra bir süre Malezya’yla oyalandık, ama onu da çabuk tükettik. Bu esnada “bölünmeye”, “satılmaya” ve “küresel sermayeye peşkeş çekilmeye” ise hep devam ettik.
Son günlerde ise yeni bir şey oluyoruz.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:40 AM | Yorumlar (20)
January 6, 2010
İslam Geleneği Müslümanlara Yeter de Artar mı?
[6 Ocak 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Türkiye’deki İslami çevrelerde eskiden beridir tutan bir söylem var. İnsan hakları, demokrasi, piyasa ekonomisi, özgürlükler gibi “Batılı” kavramlar gündeme gelince, “bizim böyle ithal fikirlere ihtiyacımız yok, İslam bize yeter” deniyor. Ve konu hemen kapanıyor.
Son dönemde bazı saygıdeğer Müslüman aydınlar bu anlayışı yeniden savunuyorlar. Mesela, “ne liberalizm ne Marksizm, ne muhafazakârlık yaramıza merhem olamaz. Sıhhatli bir değişimi İslam'ın kaynaklarında aramalıyız” gibi argümanlar okuyoruz.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:48 AM | Yorumlar (33)
January 4, 2010
Alanson’un Umresi ve Muhafazakâr Olmayan İman
[4 Ocak 2010 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Son çeyrek yüzyılda çok “MFÖ” (Mazhar-Fuat-Özkan) şarkısı dinledim ve hemen hepsini de çok sevdim. O yüzden Mazhar Alanson’un geçen hafta medyada yankılanan hatıralarını ayrı bir ilgiyle okudum. En ilginç bulduğum kısım da, başta Zaman olmak üzere bazı gazetelerin manşete çektiği “umre” hikayesiydi.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 8:26 PM | Yorumlar (14)
December 30, 2009
Yarı-Totaliter Devletimizin Yarısının Çatırdayışı
[30 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Şu günlerde Ankara’da tam olarak nelerin döndüğünü oturduğum yerden bilemiyorum. Mesela Bülent Arınç’ın evi civarında yakalanan subaylar sahiden neyin peşindeydi, bir şey diyemem. Seferberlik Bölge Başkanlığı'ndaki “kozmik” odadan neler çıktığı da, benim gibi faniler için şimdilik bir sır.
Ama “büyük resme” bakınca görebildiğim bir şey var: Türkiye’nin yarı-totaliter devlet sisteminin totaliter yarısının çatırdamakta olduğu.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:52 AM | Yorumlar (107)
December 28, 2009
İki İyi Site
Son günlerde gördüğüm iki yeni site var ki, duyurmadan geçmek istemedim. Birincisi, Derin Sular v.2. Aslında Derin Sular tabii ki yeni değil. Bu site dahil daha nicesini cebinden çıkaracak kadar kıdemli. Ancak yeni hayata geçen ikinci versiyon, tek kelimeyle mükemmel olmuş. Site sahibi Serdar Kaya'nın kimlik tanımı da öyle: "Sosyal psikoloji uzmanı. Asimetrik psikolojik harekatçı. II. Cumhuriyetçi"
İkinci site, sahiden yeni: Birikim Haber. Medyadaki tartışmaları liberal/muhafazakar bir perspektiften izleyip aktaran bu haber kaynağını not edin, dahası gününe izleyin derim.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 4:54 PM | Yorumlar (3)
Din mi Elden Gidiyor, Gelenek mi?
[28 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Zaman gazetesi köşe yazarlarından Ali Ünal, geçen hafta önemli bir yazı yazdı. “En Büyük Tuzak” başlıklı makalesinde, giderek “muhafazakârlaştığı” sanılan Türkiye’nin, aslında giderek sekülerleştiğini, yani dinden uzaklaştığını savundu.
Sayın Ünal’a göre AK Parti devrinde dindarlık artmamış, aksine 80’li ve 90’lı yıllara nazaran zayıflamıştı. Mesela eskiden “televizyon yayınları daha mazbuttu”. Veya:
“Aile yapısı çok daha sağlamdı ve ‘ma'ruf’a dayalı gelenekler, hâkimiyetini büyük ölçüde koruyordu. Başka ‘millet’lere ait âdet ve uygulamaların hiçbirine itibar edilmiyordu.”
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 2:57 PM | Yorumlar (10)
December 23, 2009
Patrik, Din Özgürlüğü ve Liberallik
[23 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Patrik Bartholomeos, bir Amerikan televizyonuna Türkiye’de kendini “çarmıha gerilmiş” gibi hissettiğini söyledi. Bazılarımız da buna çok kızdı.
Bu söz, evet, bence de biraz abartılı. Ama bir “metafor” (benzetme) olduğunu unutmayalım. Dahası, Patrik’e kızmak yerine, dönüp de “bu adam niçin kendini bu kadar zulüm altında hissediyor” diye bir soralım.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 1:50 PM | Yorumlar (9)
December 21, 2009
Kemalist Hukuk mu İyi, Osmanlı Şeriatı mı?
[21 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Danıştay ile YÖK arasındaki “katsayı” çekişmesi, ikincisinin son hamlesiyle yeni bir aşamaya geldi. Umarım bu “çözüm” işe yarar da düpedüz “ayrımcılık” anlamına gelen “katsayı farkı” en azından pratikte ortadan kalkmış olur.
Benim bu meselede en ilginç bulduğum ise, işin zihniyet tarafı.
Hepimiz bal gibi biliyoruz ki, Danıştay’ın “katsayı farkı” ısrarının altında imam-hatip liselerine alerji, onun da altında “devlet ideolojisi” olan Kemalizm yatıyor.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 12:23 PM | Yorumlar (21)
December 16, 2009
Hiç Kimse Vatan Haini Değildir
[16 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
CHP lideri Baykal, demokratik açılım sebebiyle hükümeti “ihanet”le suçladı ve suçlamaya devam ediyor. MHP lideri Bahçeli zaten epeydir aynı telden çalıyor. Buna karşılık hükümet saflarından da “asıl hain sizsiniz” gibi cevaplar duyuluyor.
Bu “siyaset dili” yeni bir şey de değil. Türkiye on yıllardır birbirini “vatan haini” ilan eden adamlarla dolu.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 1:46 AM | Yorumlar (12)
December 14, 2009
‘Liberal’ Ezberleri Biraz Bozalım
[14 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Anayasa Mahkemesi’nin DTP’yi kapatmasına şaşırmadım. Dahası, çoğu “liberal” dostumun aksine, bunu “açılıma sabotaj” ve “barışa saldırı” sayıp lanetlemedim.
Aslında ben de DTP’nin açık kalmasını umuyor, çünkü bunun “siyaseten” daha iyi olacağını düşünüyordum. Ama Anayasa Mahkemesi’ni “niçin siyaseten zararlı bir karar verdiniz” diye eleştiremeyiz.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:50 AM | Yorumlar (18)
December 10, 2009
İslam ve Liberalizm: Çatışma mı İşbirliği mi?
[Söyleşinin orjinali, Özgün Duruş gazetesinde yayınlandı]
- Özgürlüğü nasıl tanımlıyorsunuz? Liberaller ile İslamcıların özgürlük yorumları arasında ne tür farklar var?
Özgürlük, benim anlayışıma göre, bireylerin (yahut Allah’ın kullarının, nasıl ifade ederseniz) başta siyasi otorite olmak üzere, hiç bir dış güç tarafından zorlanmadan, hayatlarını kendi rıza, istek ve vicdani kanaatlerine göre tanzim edebilme hakkıdır. Bir Müslüman bu hakkı İslam’ın gösterdiği hedefler doğrultusunda kullanırken, seküler bir insan da seküler hedefler doğrultusunda kullanır. Bir Müslüman’ın bu ikinci durumu tasvip etmese de, onun var olma hakkını kabul etmesi, bence İslami açıdan da doğru ve hatta gereklidir, çünkü "dinde zorlama yoktur" ve "sizin dininiz size, benim dinim bana"dır. Bu sebeple, liberal siyasi gelenek ile İslami düşüncedeki özgürlük tanımlarının çelişik olmadığını, en azından olmayabileceğini düşünüyorum.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 4:41 PM | Yorumlar (13)
December 9, 2009
‘Kâbe Arabın Olsun, Kürtlere İmralı Yeter’
[9 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Şu günlerde “açılım”ın biraz yokuşa sardığı ortada. PKK yandaşlarının sokak eylemleri zaten ortalığı germişti. Yedi genç askerimizin öldürülmesiyle sonuçlanan saldırı, işi iyice çığırından çıkardı.
Peki sebep ne? PKK ve onun siyasi kanadı olan DTP, niçin açılımı “kapatmaya” karar verdi?
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:25 AM | Yorumlar (11)
December 7, 2009
Minaresiz İsviçre’den Alınası Dersler
[7 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
İsviçre toplumunun yüzde 57’sinin kalkıp da “memleketimizde minare görmek istemiyoruz” diye oy vermesi, elbette rezil bir durum. Ancak bu rezil durumu kınamak gerektiği kadar anlamak, dahası biraz da iğneyi kendimize batırmak gerek.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 11:29 AM | Yorumlar (25)
December 2, 2009
Laikçiler ‘İslami Kapitalizm’den Niçin Nefret Eder?
[2 Aralık 2009 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Son dönemde yeni bir moda çıktı. İslam’ın İ’sine dahi sempati duymayan koyu “laikçi” tipler, “eski fakir Müslümanlar iyiydi, nerden çıktı bu zengin dinciler” diye söyleniyor. “Seçkin restoranlar”da yemek yiyen, “beş yıldızlı otel”lerde kalan, pahalı arabalara binen dindarları kıyasıya eleştiriyor, onları “kapitalistleşmekle”le suçluyorlar.
Bazıları açıkça ateist olan, kimileri cuntacılar tarafından “araştırma danışmanı” olarak düşünülen bu yorumcuların derdini iyi anlamak lazım. Öyle ya, “aman Müslümanlar takvadan, zühdden ayrılmasınlar da, ahirette mahcup olmasınlar” diye düşünüyor olamazlar. Bir din olarak İslam’ın “ılımlı”laşıp “mücahit” yerine “müteahhit” üretmesinden korkmaları da beklenemez.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 9:55 AM | Yorumlar (19)
Önceki 10 yazı...
Nov 30, 2009 - Faşizm Zaten ‘Çağdaş’ Bir ŞeydirNov 25, 2009 - Kadercilik Sahiden Dinden mi Gelir?
Nov 23, 2009 - Devrimler Yanlıştır. Kemalist Devrim de Yanlıştı
Nov 18, 2009 - Cumhuriyet’in Dersim Kazanımı
Nov 16, 2009 - Ortadoğu’da ‘Yeni Türkiye’ Rüzgarı
Nov 11, 2009 - Atatürk Kürt Meselesinde Yanıldı
Nov 9, 2009 - Kamuoyu Nasıl Galeyanda Tutulur?
Nov 6, 2009 - TÜYAP’ta İmza Günü
Nov 4, 2009 - ‘Kemalist Türkiye’yi Tanıyalım
Nov 2, 2009 - TSK’nın ‘İçyüzüne’ Dair Bir Hatıra
TÜM YAZILAR »
